Vespa là thương hiệu của dòng sản phẩm xe gắn máy yên thấp bánh nhỏ (scooter) của hãng Piaggio. Dòng xe này ra đời từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai và ngày nay nó vẫn tiếp tục được sản xuất đến nay.
Vespa được coi là biểu tượng của thời kỳ tái thiết sau chiến tranh của Italy bởi vì nó được thiết kế dựa trên những phế tích còn lại của cuộc chiến tranh thế giới thứ hai. Chiếc xe Vespa đầu tiên ra đời là vào năm 1946, thời điểm ngay sau thế chiến thứ hai ác liệt, chiếc xe lịch sử ra đời năm 1946 mang dáng dấp của hòa bình và tự do.
Vespa 125 U – 1953
Chỉ có 7.000 bản của chiếc Vespa 125 U được sản xuất, khiến nó trở thành một trong những mẫu xe được các nhà sưu tập săn lùng ráo riết nhất. Ra đời vào năm 1953 với mục đích trở thành một mẫu xe thực dụng, với chữ U là viết tắt của từ “Utility” – mang tính thực tiễn.
Vespa U là mẫu xe nguyên gốc được thiết kế để cạnh tranh với mẫu xe cùng dòng của đối thủ Lambretta, được bán trên thị trường với giá 110 đô la. Lần đầu tiên, đèn pha được lắp trên tay lái thay vì tấm chắn bùn trước trên phiên bản xe Vespa.
Vespa 150 Side-Car – 1955
Chiếc xe Vespa ba bánh được tạo ra vào khoảng cuối năm 1948, đầu năm 1949. Phương tiện này giúp những chuyến đi đường dài trở nên ổn định và thoải mái hơn. Phần thùng xe bên cạnh được chế tạo từ thép tấm, lắp ráp bằng tay và ráp nối với xe bằng một đường ống.
Được giới chuyên môn khen ngợi về khả năng di chuyển ngay cả trong điều kiện tuyết rơi dày và địa hình dốc đứng, mẫu xe ba bánh của Vespa khẳng định sự tiện nghi, sức chứa rộng rãi nhờ phần thùng xe phía sau và sự tiện lợi trên những chặng đường dài.
Vespa 150 GS – 1955
Chiếc GS 150 chính một cột mốc trong lịch sử xe hai bánh, không chỉ đối với Vespa nói riêng mà trên toàn thị trường nói chung. Được nhớ đến như là chiếc xe hai bánh gắn máy đẹp nhất trên toàn thế giới, những chiếc xe GS 150 vẫn được săn lùng đến tận ngày nay.
Vào những năm 50, thị trường bắt đầu biến đổi do ảnh hưởng của xã hội; lúc này, những chiếc Vespa trở thành biểu tượng thời thượng dành cho những thanh niên muốn thể hiện đẳng cấp của mình. Đây là lần đầu tiên một phương tiện đi chuyển sản xuất hàng loạt được tao ra với động cơ êm hơn và hiệu suất đáng kinh ngạc.
Vespa 150 GS sở hữu đầy đủ những phẩm chất cần có của một chiếc xe thể thao, tác động trực tiếp đến trải nghiệm của đội đua Piaggio. Động cơ phun xăng trực tiếp lên xilanh với công xuất tối đa 8 mã lực tại 7500 vòng/phút và hộp số 4 cấp.
Thiết kế ghế ngồi dài hơn và bánh xe kích thước 10 inch thay đổi một cách căn bản dòng xe Vespa. Một chiếc xe mẫu của phiên bản này hiện đang được trưng bày tại bảo tàng Piaggio.
Vespa 150 – 1956
Năm 1956, 10 năm sau sự ra đời của mẫu xe Vespa đầu tiên, nhà máy Pontedera đạt doanh số chiếc Vespa thứ một triệu được tiêu thụ. Thành công của Vespa vượt xa mọi dự đoán trước đó: chiếc xe hai bánh huyền thoại được lên kế hoạch sản xuất ở 3 phiên bản: 125 phân khối, 150 phân khối và 150 phân khối GS.
Chiếc Vepspa 150 đem đến hiệu suất vượt trội, nổi bật với đèn pha lắp cao phía trên tay lái. Mẫu xe này được ra mắt vào năm 1956 với giá bán 148.000 lira Ý.
Vespa 150 T.A.P – 1956
Vào những năm 1950, Bộ Quốc Phòng Pháp ủy thác cho A.C.M.A, đại diện được cấp phép của Piaggio tại Pháp nghiên cứu và phát triển một phương tiện phục vụ riêng cho quân đội. Từ sự kiện này, một mẫu Vespa đặc biệt đã ra đời chỉ với 600 bản được sản xuất từ 1956 đến năm 1959.
Sử dụng bởi Binh đoàn lính Lê dương (Foreign Legion) và Binh đoàn nhẩy dù (Parachute Corps), chiếc Vespa TAP được trang bị súng cỡ 75 milimet, thùng chứa đạn dược, hai bình xăng và một xe kéo nhỏ.
Mẫu xe được sản xuất với hai phiên bản màu ngụy trang khéo léo: hai màu xanh lá xây và màu cát. Đối nghịch với trọng lượng 115 kg, chiếc Vespa T.A.P có thể đạt được vận tốc 66 km/h, trong phạm vi 200 km.
Vespa 400 – 1957
Vào thời kỳ đỉnh cao của sự thành công mang tên Vespa, Piaggio quyết định tiến vào vào thị trường xe bốn bánh. Mục tiêu của lớn lao của Corradino D’Ascanio chính là việc thiết kế chiếc Vespa 400, chiếc xe bốn bánh với động cơ hai thì đặt phía sau. Mẫu xe này ra đời năm 1957 với 30.000 bản được sản xuất bởi Piaggio.
Vespa 125 (VNA2) – 1958
Được sản xuất với hai phiên bản màu: ghi và be, chiếc Vespa 125 phân khối năm 1958 đã đánh dấu một kỷ nguyên mới của nhà Vespa. Đây là chiếc Vespa đầu tiên có thân xe được chế tạo bằng sự kết hợp của hai nửa (miếng) kim loại tấm.
Loại khung này sở hữu những đặc tính nổi trội trong sản xuất công nghiệp, được áp dung vào tất cả các mẫu xe bắt đầu từ năm 1958. Mẫu thiết kế này cũng được kết hợp với động cơ mới gọn gàng hơn.
Vespa 150 GS VS5 – 1959
Chiếc Vespa 150 Gran Sport huyền thoại đã khẳng định vị thế của mình vào năm 1955 với phiên bản VS1. Mẫu xe này được cải tiến và với phiên bản VS5 được trang bị hệ thống đồng hồ tốc độ đặc biệt và đèn sau mạ chrome được tích hợp trong bộ đèn hậu.
Hệ thống phanh cũng được cải thiện đáng kể, cùng với mào trên của chắn bùn được thiết kế với biểu tượng Piaggio chính là điểm nhấn của xe. Mẫu xe Vespa 150 GS (VS5) đánh dấu kỷ lục về số lượng xe được sản xuất cho tiêu thụ trong giai đoạn 1958 và 1961 với 80.000 chiếc.
Vespa 150 (VBA) – 1961
Chiếc Vespa 150 (VBA) được giới thiệu vào năm 1958 với một số thay đổi so với mẫu xe trước. Màu sắc xe vẫn tương đồng với những phiên bản trước (xanh da trời ánh kim), tuy vậy hai bên sườn xe được trang trí bằng những ống thông khí mạ nhôm và đèn chiếu hậu lớn mạ chrome. Xe đã tạo nên thành công lớn nhờ sự thanh lịch và tính thực tiễn khi ra mắt vào Thế vận hội mùa hè ở Roma năm 1960.
Vespa Dalì – 1962
Mùa hè năm 1962, chiếc Vespa được coi là có giá trị nhất Thế Giới chính là phương tiện di chuyển của hai sinh viên: Santiago Guillen và Antonio Veciana. Hai thanh niên trẻ có cuộc gặp gỡ với bậc thầy của trường phái nghệ thuật siêu thực – Salvador Dali.
Nghệ sĩ Dali, khi đang ghi chép cuốn biên niên sử đương đại, đột nhiên gây một ấn tượng lạ lùng về uy tín của ông khi bỗng nhiên quyết định trang trí phần thân xe Vespa, ký tên ông và tên người vợ, nàng thơ Gala.
Mùa hè năm 1999 tại Girona (Tây Ban Nha) trong khuôn khổ Eurovespa, tác phẩm đã được trưng bày tại triển lãm “Nghệ thuật của xe gắn máy” và được trân trọng tặng lại cho bảo tàng Piaggio bởi Giovanni Alberto Agnelli.